Mag je as verstrooien waar je wilt?

Wanneer iemand overlijdt en wordt gecremeerd, kiezen veel nabestaanden ervoor om de as te verstrooien op een plek die voor hen of voor de overledene een speciale betekenis heeft.

Maar mag je as uitstrooien waar je wilt? Het antwoord is: nee, dat mag niet zomaar overal. In Nederland gelden er verschillende regels voor het uitstrooien van as van een overledene.

As verstrooien in Nederland: wat zijn de regels?

Om te voorkomen dat mensen de as van hun overledene overal uitstrooien zijn er regels.

Volgens de Nederlandse wet mag as op verschillende plekken worden uitgestrooid, maar vaak alleen met toestemming van de grondeigenaar of beheerder van de grond.

In Nederland mag je as uitstrooien op een strooiveld bij een crematorium of begraafplaats, in je eigen tuin, op zee of in een natuurgebied, zoals een bos.

De belangrijkste regels voor as uitstrooien zijn:

• Op eigen grond mag je de as uitstrooien op een plek naar keuze. Omdat het om eigen grond gaat heb je geen toestemming van anderen nodig.
• Wanneer je de as wilt verstrooien op andermans terrein is schriftelijke toestemming van de grondeigenaar vereist.
• In openbare gebieden, zoals parken of natuurgebieden, gelden vaak regels van de gemeente of terreinbeheerder. Bij het verstrooien van as op openbaar terrein of in de natuur moet je daarom vooraf schriftelijk toestemming vragen bij de gemeente of terreinbeheerder.
• Op open zee of grote wateren mag uitstrooien meestal, maar ook daar kunnen voorwaarden gelden. Het uitstrooien van as op open zee is toegestaan, mits dit gebeurt buiten de drie mijlzone.

Het is dus verstandig om vooraf te controleren of de gekozen locatie toegestaan is as uit te strooien en welke regels er gelden.

Het onbevoegd verstrooien van as kan resulteren in een boete van tussen de €150 en €450. Deze boetes variëren per gemeente.

Mogelijkheden uitstrooien van as

Veel nabestaanden kiezen voor as uitstrooien op een plek met betekenis. Deze asverstrooiing kan plaatsvinden op verschillende locaties. Met of zonder ceremonie. Familie en vrienden kunnen hierbij aanwezig zijn of het kan in besloten kring gedaan worden.

Wij adviseren om rekening te houden met de windrichting bij het as uitstrooien en het bij voorkeur laag bij de grond te doen.

As uitstrooien in de natuur

Veel mensen kiezen voor een mooie plek in de natuur, bijvoorbeeld een mooi natuurgebied zoals bos, heidegebied of aan het water. In natuurgebieden die beheerd worden door organisaties zoals Staatsbosbeheer of Natuurmonumenten is uitstrooien niet altijd toegestaan en is in veel gevallen toestemming nodig. Soms zijn er speciale plekken aangewezen waar het wel mag.

De kosten voor toestemming van Staatsbosbeheer voor het verstrooien van as in natuurgebieden bedragen momenteel €75.

Op natuurbegraafplaatsen van Natuurmonumenten zijn er wel strooivelden waar as uitstrooien is toegestaan. Verder verbiedt Natuurmonumenten asverstrooiing in alle hun gebieden om de kwetsbare natuurbalans te beschermen.

Bij het verstrooien van as op openbaar terrein of in de natuur moet je vooraf schriftelijk toestemming vragen bij de gemeente of terreinbeheerder.

As uitstrooien op zee of in het water

As uitstrooien op zee of open water is in Nederland toegestaan. Wel is het belangrijk om dit op een respectvolle manier te doen en rekening te houden met andere mensen in de omgeving. Sommige families kiezen ervoor om dit vanaf een boot te doen of tijdens een kleine ceremonie. Het is ook mogelijk om de as in een oplosbare urn te doen en deze in het water te plaatsen.

In kleinere wateren, zoals meren of rivieren, kunnen lokale regels gelden. Dit wordt ook wel open water genoemd. Informeer daarom vooraf bij de gemeente of beheerder van het gebied.

Verstrooiing van as is niet toegestaan op gebieden waar het de volksgezondheid of het milieu schaadt, zoals drinkwatergebieden.

Het uitstrooien van as op zee kost vaak enkele honderden euro’s, vooral wanneer dit gebeurt via een organisatie die een boot en een ceremonie verzorgt.

As uitstrooien op een begraafplaats of crematorium

Veel begraafplaatsen en crematoria hebben een daarvoor bestemd strooiveld: een speciaal aangewezen plek waar as kan worden verstrooid. Dit gebeurt vaak tijdens een korte ceremonie met muziek, mooi gesproken woorden en bloemen of bloemblaadjes. Voor nabestaanden kan dit een fijne plek zijn om later nog eens terug te komen.

Het uitstrooien van as op een strooiveld bij een crematorium kost vaak ongeveer €100.

Een plek met persoonlijke betekenis

Voor veel families is de locatie van het uitstrooien heel persoonlijk. Denk aan:

• een favoriete wandelplek
• de achtertuin van de overledene
• een mooie plek waar iemand graag kwam
• een bijzondere plek in het buitenland
• een water in de buurt van je woonplaats of waar je bent opgegroeid

Zolang je hiervoor toestemming hebt van de eigenaar of beheerder, is er vaak veel mogelijk.

Het kan een mooie gedachte zijn om op eigen grond een nieuwe boom te planten en hierbij de as in de grond te verwerken. Bij het wandelen door de tuin heb je dan altijd een dierbare tastbare herinnering als je naar de boom kijkt.

In je eigen tuin mag je zonder toestemming as uitstrooien. Bij het begraven van as in de tuin moet de as in een gesloten asbus of -hoes met identificatie blijven. Als identificatie geldt het crematiesteentje. Dit is een vuurvaste steentje dat tijdens crematie bij de overledene blijft en nadien bij de as. Het steentje bevat het crematienummer van de overledene erop. Deze dient bij begraven bij de as te blijven.

Als je de as wilt verstrooien boven water, dan zien we dat mensen een plek kiezen die veel voor hen betekent heeft in hun leven. Zo worden de Friese meren vaak gekozen als mensen zijn opgegroeid of wonen in Friesland. Ze voelen een verbinding met dit water, hebben er gezwommen of gezeild, waardoor het voelt als de juiste plek voor het verstrooien van de as.

Het ophalen van de crematie as

Na de uitvaart wordt er overgegaan tot crematie. De as wordt in Nederland minimaal 30 dagen bewaard in het crematorium. De as mag pas worden uitgestrooid nadat de wettelijk verplichte bewaartermijn van vier weken is verstreken.

Nabestaanden halen de as van hun dierbare op bij het crematorium beslissen wat er met de as gebeurt: thuis bewaren in een urn, verdelen onder familieleden, begraven of de urn bijzetten in een columbarium of uitstrooien.

Keuzes maken voor de asbestemming

Het maken van keuzes rondom de asbestemming kan tijd kosten. Soms weten nabestaanden direct wat zij willen, soms pas maanden of zelfs een jaar later. Neem de tijd om te voelen wat bij jou en bij de herinnering aan je dierbare past.

Onze ervaring is dat het antwoord in principe vanzelf komt. Soms weten mensen het al voor de uitvaart. Soms pas maanden of een jaar later. Alles is goed.

Je goed laten informeren over de verschillende vormen van asbestemming bij jou in de omgeving kunnen helpen zicht te krijgen op de mogelijkheden.

Was jouw geliefde gek op de natuur en wandelden jullie graag in een mooi natuurgebied of in het bos? Dan is dat een hele mooie plek met symbolische waarde om de as uit te strooien. Wetende dat jij en jouw dierbare veel dierbare herinneringen hebben liggen en veel tijd samen hebben doorgebracht.

As van een overledene bewaren

Veel mensen kiezen ervoor om niet alle as te verstrooien, maar een klein deel te bewaren. Dat heeft vaak een symbolische en emotionele betekenis. Wanneer alle as wordt uitgestrooid, kan het voor sommige nabestaanden voelen alsof alles definitief “weg” is. Door een klein beetje as te bewaren, blijft er een tastbare herinnering dichtbij.

Het verstrooien van een deel van de as kan helpen om op een betekenisvolle manier afscheid te nemen. Een kleine hoeveelheid as bewaren in een mini urn of kleine urn kan daarnaast troost bieden, doordat er altijd een tastbare herinnering van je dierbare dichtbij blijft.

Voor veel nabestaanden kan het daarom prettig zijn om niet alle as te verstrooien. Door een klein beetje as te bewaren, blijft er een tastbare herinnering aan je dierbare dichtbij. Dit kan bijvoorbeeld in een mini urn of kleine urn, die vaak een bescheiden en persoonlijke plek in huis krijgt. Zo ontstaat er een mooie balans tussen het verstrooien van een deel van de as op een plek met betekenis en het bewaren van een klein deel als blijvende tastbare herinnering in jouw dagelijks leven.

Door een symbolische hoeveelheid as te bewaren, blijft er ook in de toekomst ruimte om bijvoorbeeld een assieraad te laten maken als tastbare herinnering. Omdat behoeftes en gevoelens rondom afscheid in de loop van de tijd kunnen veranderen. En iets waar je nu geen keuze in kunt maken of geen behoefte aan hebt, later ineens belangrijk kan voelen.

Op deze manier bied je jezelf ruimte voor herinnering en verbinding, nu en later.